29 İşten Çıkış Kodu İle İşten Çıkarma

İşten ayrılan personel ile ilgili olarak SGK’ya bildirilen işten ayrılış bildirgesinde belirtilen işten çıkış kodlarından 29 No.lu İşten Çıkış Kodu, “İşveren tarafından işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı nedeni ile fesih” anlamına gelmektedir.

29 İşten Çıkış Kodu, İşveren tarafından aşağıdaki hallerden birisinin gerçekleşmesi üzerine yapılan haklı fesih çerçevesinde işçinin iş sözleşmesi sona erdirilmişse işten çıkış işlemlerinde kullanılacaktır.

  • İş sözleşmesi yapıldığı sırada bu sözleşmenin esaslı noktalarından biri için gerekli vasıflar veya şartlar  kendisinde bulunmadığı halde bunların kendisinde bulunduğunu ileri sürerek, yahut gerçeğe uygun olmayan bilgiler veya sözler söyleyerek işçinin işvereni yanıltması.
  • İşçinin, işveren yahut bunların aile üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak sözler sarfetmesi veya davranışlarda bulunması, yahut işveren hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ihbar ve isnadlarda bulunması.
  • İşçinin işverenin başka bir işçisine cinsel tacizde bulunması.
  • İşçinin işverene yahut onun ailesi üyelerinden birine yahut işverenin başka işçisine sataşması, işyerine sarhoş yahut uyuşturucu madde almış olarak gelmesi ya da işyerinde bu maddeleri kullanması.
  • İşçinin, işverenin güvenini kötüye kullanmak, hırsızlık yapmak, işverenin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışlarda bulunması.
  • İşçinin, işyerinde, yedi günden fazla hapisle cezalandırılan ve cezası ertelenmeyen bir suç işlemesi.
  • İşçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, yahut bir ayda üç işgünü işine devam etmemesi.
  • İşçinin yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etmesi.
  • İşçinin kendi isteği veya savsaması yüzünden işin güvenliğini tehlikeye düşürmesi, işyerinin malı olan veya malı olmayıp da eli altında bulunan makineleri, tesisatı veya başka eşya ve maddeleri otuz günlük ücretinin tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması.

29 İşten Çıkış Kodu – Yargı Kararları

“Davacının işten çıkış kodu ise “29” iş sözleşmesinin işveren tarafından işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına dayalı olarak feshi gösterilmiş, iş sözleşmesi davacının talebine uygun olarak sonlandırılmamıştır. Ancak davalı feshi yaparken yalnızca SMS’yi değil davacının sosyal paylaşım sitesindeki paylaşımını da iş sözleşmesinin haklı feshi nedeni olarak göstermiştir.
Davacının sosyal paylaşım sitesinin görüntüsü dosyaya sunulmuş olup davacının “iki kelimeyi bir araya getirip cümle kuramayan adamlar müdür olursa basit bir resmi yazıya cevap yazmayan gerizekalılar şef olur …’de iş hayatı saçma sapan ilerliyor” şeklinde paylaşımda bulunduğu görünmektedir. Yapılan paylaşım ve davalı tanık beyanları değerlendirildiğinde paylaşımın davalı işyerine yönelik olduğu davacının söz konusu hakaret ve sataşma içeren paylaşımının işverene haklı fesih imkanı verdiği, davacının iş sözleşmesinin feshinin haklı nedene dayandığı açık olduğundan yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmesi bozma nedenidir.” Yargıtay Hukuk Dairesi, E:2015/27643, K:2016/7929, T:31.03.2016

“Dosya kapsamından ve Dairemizin emsal nitelikteki 2015/18434-18435-18436 esas sayılı dosyalarındaki somut belgelerden ve tanık ifadelerinden; davalı işverenin asgari ücretteki artış tutarını, davacının yemek ücretinden kesmesi, davacının genel tatil ücreti ile işçilik alacaklarını talep etmeleri üzerine davalı işverenin; “isteyenin çalışabileceğini, istemeyenin çalışmayabileceğini, tazminatların ödeneceğini” beyan ederek çalışanları işyerinden gönderdiği ve iş sözleşmelerini feshettiği daha sonra da davacı ve diğer çalışanlar hakkında devamsızlık tutanağı tuttuğu, işten çıkış kodunun 29 olarak bildirildiği görülmektedir. Mahkeme gerekçesinde de belirtildiği üzere fesihten sonra tanzim edilen devamsızlık tutanakları sonuca etkili değildir. Bu durumda iş akdinin davalı işverence feshedildiği anlaşıldığından davacının ihbar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle reddine karar verilmesi bozma nedenidir. ” Yargıtay Hukuk Dairesi, E: 2015/35253, K: 2017/24200, T:06.11.2017

“İşten ayrılış bildirgesinde, işten çıkış kodu olarak kod 29 “ İşveren tarafından işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışı nedeni ile fesih” bildirilmiş olup, davalı tarafça cevap dilekçesinde yine iş akdinin haklı sebeple feshedildiği 
savunulmuştur. İşverenin, bir yandan 4857 sayılı İş Kanun’unun 25. maddesine dayalı olarak iş akdini feshettiğini savunması, diğer yandan ise tazminat ödemesinde bulunması çelişkidir. Davacının fesih öncesinde savunmasının alınmadığı ve dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgelerden davacının iş akdinin haklı veya geçerli bir neden olmaksızın feshedildiği anlaşıldığından, davanın kabulü yerine reddine hükmedilmesi hatalıdır.” Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E: 2014/36523, K:2015/7456, T:19.02.2015